Blog

De basis van een koude bak op een rij

Een koude bak bestaat uit een rechthoekige of vierkante bak zonder bodem, die direct op de grond staat. Je vult deze met aarde, zodat planten vanuit de bak hun wortels de volle grond in kunnen laten groeien. Aan de bovenkant zit een los deksel met doorzichtige platen of ruiten, zodat het licht er goed door kan. Deze kap beschermt je gewassen tegen kou, harde regen, wind en dieren als vogels of katten. Omdat de bak dicht is, ontstaat er binnenin een iets warmer en droger klimaat dan buiten. De temperatuur gaat, zelfs op een frisse of bewolkte dag, vaak al snel omhoog in de middag. Planten groeien onder deze omstandigheden sneller en zijn beter beschermd dan in de rest van je tuin.

Een verlengd tuinseizoen zonder kas

Zodra in de lente de zon zich iets vaker laat zien, kun je in de koude bak moestuin beginnen met zaaien of planten. Er kan soms al gestart worden als het buiten nog te koud is voor jonge plantjes. Doordat je beschut tuiniert, krijgen jonge zaailingen de kans om te wennen aan het buitenleven, terwijl ze niet meteen worden blootgesteld aan koude nachten of plotselinge regenbuien. Ook in het najaar verleng je de oogst. Sommige groenten en kruiden blijven in een koude bak tot ver in de herfst of zelfs winter overeind en eetbaar, terwijl de rest van de tuin al leeg is. Denk hierbij aan spinazie, sla, radijsjes of winterpostelein.

Meer plantkeuze en minder zorgen

Dankzij het beschermde klimaat in een koude bak kun je meer soorten groente proberen. Planten die normaal veel warmte nodig hebben, doen het beter wanneer ze binnen de beschutting opgroeien. Tomaten, peper, aubergine of bijvoorbeeld komkommer kunnen langer doorgroeien. De groente of kruiden worden daarnaast minder snel aangetast door hagel, harde wind en veel regen. Met de kap is de kans op vraat door slakken en vogels kleiner. Je hoeft minder bang te zijn voor vorst of onverwachte koude nachten. Rustig water geven en luchten door het deksel op een kier te zetten is genoeg om het binnenklimaat prettig te houden voor jouw planten.

Zelf een koude bak maken of kiezen

Een koude bak is niet moeilijk om zelf te maken. Gebruik stevige houten planken of een oud raamkozijn en monteer een opklapbare kap met doorzichtig kunststof of glas. Zorg dat je het deksel open kunt zetten voor frisse lucht, vooral op warme dagen. In tuincentra en online zijn ook kant-en-klare bakken te koop. Let goed op de afmetingen, zodat de bak past op de plek die je beschikbaar hebt. Kies een stukje van de tuin waar genoeg zon komt, want in de schaduw groeit bijna niets. Plaats de bak op een vlak stuk aarde, zodat het water goed kan weglopen en planten geen natte voeten krijgen.

Onderhoud en optimaal gebruik van de koude bak

Enkele handelingen helpen je bak goed te houden. Haal na een flinke regenbui overtollig water weg van het deksel en veeg dode bladeren of resten weg zodat er geen schimmel ontstaat. Op zonnige dagen is het slim het deksel op een kier te zetten zodat er genoeg frisse lucht bij kan. Hierdoor voorkom je schimmel en zorg je dat je planten niet verbranden in de hitte. Reinig het doorzichtige materiaal af en toe zodat er altijd veel licht binnenkomt. Maak de grond in de bak af en toe los en geef regelmatig water, want de aarde kan sneller opdrogen dan buiten. Wissel elk jaar de plek van je koude bak en de soorten groente voor gezonde grond en sterke planten.

Veelgestelde vragen over de koude bak moestuin

• Welke soorten groenten groeien goed in een koude bak moestuin?

  In een koude bak groeien vooral bladgroenten zoals sla, spinazie en veldsla erg goed. Ook vroege worteltjes, radijs, tuinkers, koolrabi en kruiden zoals peterselie of bieslook doen het er prima. Voor het najaar zijn winterpostelein en snijbiet geschikt.

• Wanneer kan ik het beste starten met zaaien in een koude bak moestuin?

  Al in februari of maart kun je zaaien als je de koude bak goed afsluit. De grond is dan sneller warm dan erbuiten en de kans op schade van nachtvorst is kleiner. In het najaar kun je vaak langer doorgaan tot in november.

• Moet ik extra verwarmen in een koude bak moestuin?

  Verwarmen is niet nodig bij een koude bak. Het doorzichtige dak houdt warmte van de zon vast. Het kan soms wel nodig zijn om op heel koude nachten extra bescherming zoals vliesdoek te gebruiken.

• Wat is het verschil tussen een koude bak en een kas?

  Een koude bak is lager en meestal zonder aparte vloer. Het is vooral bedoeld voor bescherming in het vroege voorjaar en late najaar. Een kas is vaak groot genoeg om in te staan en biedt het hele jaar door beschutting, soms ook met verwarming.

• Hoe voorkom ik schimmel of rot in de koude bak?

  Lucht de bak elke dag, vooral bij zon. Haal dode bladeren en resten weg. Maak het doorzichtige dak af en toe schoon en geef niet te veel water.

Een goede start voor jouw moestuin

Moestuin tips zijn niet alleen handig voor beginners, ook wie al langer tuiniert kan ervan leren. Het starten van een moestuin lijkt soms lastig, maar met wat eenvoudige aanwijzingen kom je al een heel eind. Denk eerst goed na over de plek. Een moestuin heeft het liefst zo’n zes uur zon per dag, maar ook in schaduw kun je groenten laten groeien. Kies een stuk grond in je tuin of begin met bakken of potten als je minder plek hebt. Zorg altijd voor losse aarde die makkelijk water doorlaat. Begin klein en breid elk jaar een beetje uit, dan hou je het overzichtelijk en leuk.

De juiste groenten kiezen maakt het verschil

Niet elke groente groeit even makkelijk. Voor een goed resultaat is het slim om te starten met soorten die niet veel verzorging vragen. Denk aan radijs, sla, wortels of spinazie. Deze planten groeien snel en kunnen tegen een stootje.

Denk aan de volgende groenten:

• radijs
• sla
• wortels
• spinazie
• tomaten
• courgettes
• sperziebonen

Deze planten groeien snel en kunnen tegen een stootje. Bedenk dat sommige groenten minder goed groeien naast elkaar; zoek daarom op welke soorten juist wel of niet bij elkaar geplant worden. Let ook op het seizoen waarop je zaait. Op de achterkant van een zaadzakje staat vaak wanneer en hoe diep je de zaden moet planten. Met deze simpele groente tips blijft tuinieren overzichtelijk en haalbaar.

Verzorgen en beschermen van de planten

Als je eenmaal aan de slag bent, is het van belang om regelmatig naar je planten te kijken. Houd de grond licht vochtig maar niet te nat. Een gieter met een fijne broes zorgt dat jonge plantjes niet beschadigen. Geef in warme periodes liever vaker een beetje water dan in één keer heel veel. Onkruid groeit vaak sneller dan je lief is. Haal het weg zodat je groenten genoeg ruimte krijgen. Plagen zoals slakken kun je tegengaan met een randje stro of een biervalletje. Vogels kun je buiten de tuin houden met netten. Goede moestuin tips zorgen ervoor dat je niet voor verrassingen komt te staan.

Op tijd oogsten en verder genieten

Het leukste moment is natuurlijk als je mag oogsten. Kijk goed wanneer je groenten klaar zijn om te eten. Jonge boontjes, malse sla of knapperige wortels smaken het lekkerst als je ze op tijd plukt. Wacht je te lang, dan kunnen ze taai worden of gaan doorschieten. Gebruik een scherp mesje om bladeren of vruchten af te snijden, zo beschadig je de plant niet. Sommige soorten blijven doorgroeien als je stukken oogst. Probeer altijd een beetje te spreiden, dan heb je een langere tijd plezier van verse oogst uit je eigen tuin.

Veelgemaakte fouten bij het tuinieren

Beginnende tuiniers maken vaak dezelfde fouten. Eén daarvan is te veel verschillende soorten tegelijk willen proberen. Hou het eenvoudig en kies hooguit vijf soorten voor het eerste jaar. Nog een veel voorkomende fout: geen rekening houden met de ruimte tussen planten. Zet ze niet te dicht op elkaar, want dan krijgen ze te weinig lucht en licht. Veel mensen vergeten ook om regelmatig te controleren op onkruid en plagen. Door elke paar dagen even te kijken, voorkom je dat problemen groot worden. Als je deze adviezen volgt, gaat je moestuin er vast beter uitzien en krijg je een mooie oogst.

Meest gestelde vragen over tips voor de moestuin

Hoeveel zon heeft een moestuin echt nodig?

Voor een goed resultaat heeft een moestuin ongeveer zes uur zonlicht per dag nodig. In lichte schaduw groeien sommige bladgroenten ook goed.

Wat kan ik het beste zaaien als ik begin met tuinieren?

Als je begint kun je het beste makkelijke planten kiezen zoals radijs, sla, spinazie en wortel. Deze groeien snel en zijn weinig bewerkelijk.

Hoe voorkom ik dat slakken mijn planten opeten?

Slakken kun je tegengaan met een randje stro rondom de planten of door ’s avonds regelmatig slakken weg te halen. Een bakje met bier lokt ze ook.

Moet ik elke dag water geven aan mijn groenten?

Je hoeft niet elke dag water te geven. Houd de grond in de gaten: als de bovenlaag droog aanvoelt, geef dan wat water. Op warme dagen kan het vaker nodig zijn.

Wat doe ik met planten die geel of slap worden?

Als een plant geel of slap wordt, kan het zijn dat er te veel of te weinig water is gegeven. Controleer de aarde. Soms helpt extra voeding of verpotten naar verse grond.

Tomatenplant winterhard noemen is eigenlijk niet juist, want deze plant kan niet tegen kou en vorst. Toch zijn er manieren om ook tijdens de winter van verse tomaten te genieten of je planten te bewaren. Veel mensen willen. ieder jaar opnieuw tomaten kweken in hun tuin of kas. Maar een strenge winter maakt dit lastig, omdat tomaten van nature uit warme streken komen en niet gebouwd zijn voor koude periodes.

De oorsprong van de tomatenplant en zijn favoriete klimaat

Tomatenplanten zijn van oorsprong gewend aan een zacht en warm klimaat. Ze komen uit gebieden waar het altijd relatief warm blijft, zelfs ’s nachts. In Nederland zijn onze winters veel kouder dan in het thuisland van de tomaat. De plant groeit het best bij temperaturen tussen de twintig en vijfentwintig graden overdag en niet kouder dan tien graden ’s nachts. Komt de temperatuur onder de tien graden, dan stopt de groei. Vriest het, dan gaat de plant vaak snel dood. Daarom zie je in Nederlandse volkstuinen en kassen dat tomaten na het warme seizoen verdwijnen of bruin worden.

Kun je een tomatenplant laten overwinteren?

Wie tomaten winterhard wil laten lijken, moet de plant in de winter beschermen tegen de lage temperaturen. Buiten lukt dit bijna nooit, omdat de kou de wortels en bladeren aantast. Je kunt daarom de plant naar binnen halen voordat het koud wordt. In huis of in een verwarmde kas kan een tomatenplant langer blijven leven. Je knipt de plant wat terug, zet hem op een lichte plek en geeft spaarzaam water. Toch zijn veel tomatenrassen maar éénjarig. In de praktijk gaat een oude plant vaak achteruit: de bladeren worden minder mooi, de stengels slap en bloei blijft weg. Veel mensen kiezen er daarom voor om in het voorjaar gewoon opnieuw te zaaien.

Zelf binnen tomaten kweken in de winter

Er zijn mensen die proberen buiten het seizoen tomaten te oogsten door binnen te kweken. Tomaten hebben veel licht en warmte nodig, dus een plek bij het raam of onder groeilampen werkt het beste. Door de verwarming kan het in huis snel te droog of warm worden, wat niet ideaal is voor elke plant. Toch lukt het soms om een kleine, compacte tomatenplant een hele winter te laten groeien en oogsten. Hier komen wel uitdagingen bij kijken, zoals bladluizen, schimmels of te weinig licht. Kweken in potten werkt vaak het beste. Kleine soorten zoals cherrytomaten doen het beter dan grote rassen, omdat die minder tijd en energie nodig hebben om hun vruchten te maken. Heb je eenmaal een tomatenplant die binnen overleeft, dan kun je met wat geluk in januari of februari je eigen tomaten proeven.

Tips voor het beschermen van tomaten in het koude seizoen

Wie de tomatenplant wil laten overleven in winterse omstandigheden, kan deze in de herfst ruimschoots binnenhalen. Zet de plant op een plek met veel daglicht, bijvoorbeeld een serre, vensterbank of kas met verwarming. Geef minder water dan in de zomer, want de plant groeit minder snel. Laat beschadigde of zieke blaadjes weg en controleer regelmatig op ziektes. Zorg wel dat de temperatuur boven de tien graden blijft, anders treedt schade snel op. Heb je geen ruimte binnen of geen kas, dan is bewaren van zaden van jouw favoriete tomatenplant een goed alternatief. In het voorjaar zaai je hiermee snel een nieuwe generatie planten voor het nieuwe seizoen.

De zoektocht naar winterharde tomatenrassen

Er bestaan rassen die iets beter bestand zijn tegen koelte, maar echte winterharde tomaten zijn nog niet gevonden. Sommige soorten kunnen een lichte koude nacht overleven, maar bij vorst zijn zij net zo kwetsbaar als alle andere rassen. In tuincentra worden soms planten aangeboden die robuuster zijn, maar dit betekent vaak alleen dat ze iets langer buiten kunnen staan in de herfst. In ons land blijft het dus handig om tomaten toch als zomerplant te zien en ze op tijd te zaaien of te stekken, zodat je elk jaar weer kunt genieten van verse en gezonde vruchten.

Veelgestelde vragen over tomatenplant winterhard

• Kun je een tomatenplant buiten laten overwinteren? Een tomatenplant buiten laten overwinteren lukt niet, want de plant is gevoelig voor kou en zal bij vorst afsterven. Binnen zetten of opnieuw zaaien in het voorjaar is beter.
• Zijn er soorten tomaten die wel winterhard zijn? Er zijn geen tomatenrassen die echt winterhard zijn. Sommige rassen kunnen iets kou verdragen, maar geen vorst.
• Hoe kan ik mijn tomatenplant het best beschermen in de winter? Een tomatenplant kun je beschermen door hem voor de eerste nachtvorst naar binnen te halen en op een lichte, warme plek te zetten waar het niet kouder wordt dan tien graden.
• Kun je zelf tomaten oogsten in de winter? Zelf tomaten oogsten in de winter kan als je een plant binnen hebt staan met genoeg licht en warmte. Kleine rassen doen het binnen het best.

Knoflook moestuin klinkt als muziek in de oren voor iedereen die graag verse groenten en kruiden uit eigen tuin haalt. Met weinig werk kun je deze smaakmaker zelf in de grond stoppen en maanden later heerlijke bollen oogsten. De geur tijdens het groeiseizoen, de unieke smaak in de keuken en het plezier van eigen teelt maken knoflook een favoriet bij veel tuinliefhebbers.

Het juiste moment om knoflook te planten

In het najaar begint het avontuur. Knoflook komt het beste tot zijn recht als je de teentjes tussen september en december in de aarde stopt. Sommige tuiniers houden een handig geheugensteuntje aan: rond 10 oktober is vaak een mooi moment. Plant altijd voordat het echt begint te vriezen. In deze periode heeft je moestuin vaak weer plek, omdat veel andere gewassen zijn geoogst. Door vroeg te planten maken de teentjes wortels voordat de winter begint. Dan zijn ze straks sterk genoeg om in het voorjaar goed door te groeien.

Zo plant je knoflook in de moestuin

Knoflook planten is niet ingewikkeld. Je breekt gewoon een bol in losse teentjes. Elke teen wordt een nieuwe plant. Kies stevige, gezonde teentjes en leg ze met het puntje omhoog in de grond. Houd een afstand aan van ongeveer tien centimeter tussen de teentjes. Zet de teentjes twee tot drie centimeter diep. Gebruik losse, goed doorlatende aarde, zodat het water makkelijk weg kan. Druk de grond voorzichtig aan en geef water. De planten hebben verder weinig nodig, behalve soms wat extra water tijdens een droge periode in het voorjaar.

Groei en verzorging in het voorjaar

In de koude winter lijkt het alsof er niets gebeurt, maar onder de aarde groeit de knoflook rustig door. Zodra het lente wordt, zie je groene stengels boven de grond uitkomen. Laat het onkruid niet te hoog worden tussen de planten, want dan krijgen de bollen minder ruimte. Je hoeft niet veel bij te mesten. Gewone tuinaarde met wat compost is meestal genoeg. Zodra het warm genoeg is, kun je wat vaker water geven, vooral als de basis van de plant begint op te zwellen. Dat gebeurt meestal rond mei of juni. De plant heeft dan het meeste water nodig om grote bollen te maken.

Oogsten en bewaren van je knoflook

Je weet dat oogsten dichtbij is als het loof begint te verwelken en geel wordt. Dit gebeurt meestal aan het begin van de zomer, rond eind juni of juli. Trek de planten voorzichtig uit de grond en laat ze drogen op een luchtige plek. Een oude krant of een rooster in de schuur werkt goed. Na twee tot vier weken zijn de bollen voldoende opgedroogd. Verwijder het overtollige loof en bewaar de bollen op een droge, koele plaats, bijvoorbeeld in een papieren zak of aan een touw geregen. Zo geniet je maandenlang van je eigen knoflook uit de tuin.

De voordelen van knoflook uit je eigen moestuin

Zelf geteelde knoflook heeft een sterke smaak en frisse geur. Je weet zeker dat er geen chemicaliën zijn gebruikt. Ook draag je bij aan de biodiversiteit in je tuin, omdat knoflook insecten zoals luizen op afstand houdt. Knoflook past in kleine en grote tuinen. Je kunt hem zelfs in een bak op het balkon telen. Een ander voordeel is dat je steeds nieuw plantgoed hebt, want de mooiste bollen kun je het volgende seizoen opnieuw planten. Zo sluit je alles mooi rond en blijft je moestuin vol leven.

Meest gestelde vragen over knoflook moestuin

• Kun je supermarkt knoflook gebruiken om te planten? Je kunt supermarkt knoflook soms gebruiken, maar het werkt niet altijd goed. Sommige bollen zijn behandeld zodat ze niet uitlopen. Beter is het om speciale teentjes te kopen bij een tuinwinkel.
• Hoe diep moet je knoflook planten voor het beste resultaat? Plant knoflook ongeveer twee tot drie centimeter diep. Dieper planten is niet nodig en zorgt soms voor kleinere bollen.
• Wat doe je als je knoflook begint te bloeien? Als knoflook gaat bloeien, kun je de bloeistengel weghalen. Zo steekt de plant meer energie in de bol en niet in de bloem.
• Kun je knoflook in een pot of bak op het balkon telen? Knoflook kan goed op het balkon, zolang de bak diep genoeg is en het water goed weg kan. Zet de bak op een zonnige plek.
• Wanneer is het precies tijd om te oogsten? Oogst knoflook zodra twee derde van het loof geel en slap is geworden. Meestal is dat eind juni of juli.

Wanneer oleander in volle grond planten een goed idee is, hangt af van het seizoen en het weer. Oleanders komen uit landen met veel zon en warmte. In Nederland groeit deze prachtige plant vooral goed als je hem op het juiste moment buiten in de aarde zet. Wie dit slim aanpakt, geniet van sterke struiken met kleurrijke bloemen en frisgroene bladeren.

Het juiste plantseizoen kiezen voor oleanders

Oleanders houden van warmte. Ze kunnen niet goed tegen kou of vorst. Dat betekent dat de beste tijd om een oleander in de volle grond te planten, is van midden mei tot begin september. In deze maanden is de kans op een koude nacht heel klein. Door tot na de IJsheiligen te wachten, loop je weinig risico op vorstschade. IJsheiligen is rond 11 tot 15 mei. Daarna is het meestal warm genoeg. Zet je de plant te vroeg buiten, dan kunnen de wortels of bladeren bevriezen. Wacht je langer dan september, dan is de groei vaak minder snel. De wortels hebben namelijk warmte nodig om goed te starten.

Een goede plek en grond uitzoeken

De plek waar je de struik plant, is net zo belangrijk als de tijd. Oleanders willen graag in de zon staan. Een zonnige plaats in de tuin zorgt voor veel bloemen en stevig groeiende takken. Zet de plant niet dicht bij een muur waar het in de winter snel koud wordt. Kies ook losse, goed drainerende grond. De aarde moet het water goed afvoeren. Zo voorkom je natte wortels, want daar houdt een oleander niet van. Maak het plantgat altijd wat groter dan de kluit van de plant en meng eventueel wat zand of klei door de aarde als die te zwaar is. Zo krijgen de wortels ruimte en lucht.

Planten en het eerste onderhoud

Voor het planten maak je de aarde rondom het plantgat goed los. Haal de oleander voorzichtig uit de pot. Schud een beetje aan de wortels zodat deze zich kunnen spreiden in de nieuwe grond. Zet de plant meteen op de juiste hoogte, meestal zo diep als hij in de pot stond. Vul het gat aan met een mengsel van tuinaarde en eventueel wat compost. Druk de grond goed aan zodat de plant stevig staat. Geef na het planten flink veel water. De eerste weken moet de grond niet uitdrogen, want dan maken de wortels goed contact met de bodem. Geef in de zomer af en toe wat extra water tijdens warme, droge dagen. Na enkele maanden kun je de watergift weer iets minderen, want dan zijn de wortels dieper gegroeid.

Bescherming in de winter en latere verzorging

Oleanders zijn in Nederland vaak niet helemaal vorstbestendig. In zachte winters kunnen ze blijven staan, vooral in het zuiden van het land of op beschutte plekken. Wordt het erg koud, bescherm de wortelkluit dan met bladeren, stro of een speciale tuinvliesdoek. Sommige tuiniers kiezen ervoor hun struik te bedekken als de temperatuur onder nul komt. Snoei dode, beschadigde of erg lange takken pas in het voorjaar weg. Dit geeft de plant meer kracht om weer uit te lopen. Tijdens het groeiseizoen kun je af en toe wat mest geven. Zo blijft de oleander gezond en mooi.

Meest gestelde vragen over wanneer oleander in volle grond planten

• Kan ik een oleander het hele jaar door in volle grond planten?

  Een oleander kun je beter alleen van mei tot september in de volle grond zetten. Buiten deze periode is het te koud en kan de plant schade oplopen.

• Wat als er toch nachtvorst komt na het planten?

  Als er toch nachtvorst komt na het planten van een oleander, kun je de jonge struik tijdelijk afdekken met een doek of wat bladeren om schade te voorkomen.

• Hoeveel zon heeft een oleander nodig in de tuin?

  Een oleander groeit het best op een plek waar hij minimaal zes uur direct zonlicht per dag krijgt. Hoe meer zon, hoe mooier en voller de bloei.

• Kan ik een oleander uit een pot ook later in de volle grond zetten?

  Een oleander die eerst in een pot stond, kun je rustig later in het seizoen in de volle grond plaatsen, maar doe dit nog voor september voor het beste resultaat.

• Hoe bescherm ik een geplante oleander in de winter?

  Bescherm een oleander in volle grond in de winter door de wortels te bedekken met bladeren of stro als het gaat vriezen. In heel strenge winters kun je ook de hele plant inpakken met tuinvlies.