Vanaf half maart kun je wortelen zaaien in volle grond, en dat kan doorgaan tot ongeveer eind juli. Zolang de grond niet bevroren is en de temperaturen redelijk zijn, kunnen de zaden kiemen. De hoofdperiode voor wortelen zaaien in volle grond ligt tussen eind maart en juni. Dat is het moment waarop de bodem voldoende is opgewarmd en de kans op strenge nachtvorst klein is.
Waarom wortelen direct in volle grond zaaien?
Wortelen lenen zich niet goed voor vooroplanten. De wortel groeit recht omlaag en wil zo min mogelijk gestoord worden. Als je ze verplant, groeit de wortel scheef of splitst hij. Zaai ze daarom altijd direct op de plek waar je ze wilt oogsten. Dat maakt ze ook zo praktisch: je hebt geen voorbereidingstijd en geen extra ruimte binnen nodig.
Wanneer wortelen zaaien in volle grond: per periode bekeken
Niet elk moment tussen maart en juli is even geschikt. Hieronder zie je wat je per periode kunt verwachten.
- Half maart tot eind maart: Zaaien is mogelijk, maar de grond is nog koud. De kieming verloopt langzamer. In een koude periode kan het zaad te lang in de grond blijven liggen en rotten. Dek je rijen eventueel af met een stuk vlies of folie om de grond iets sneller op te warmen.
- April tot en met mei: Dit is de beste periode. De grond is warmer, de kieming gaat vlotter en de wortelen hebben genoeg tijd om goed uit te groeien voor de zomer.
- Juni tot eind juli: Later zaaien kan prima. Je oogst dan in de herfst. Herfstwortelen zijn vaak juist zoeter van smaak omdat ze tijdens koelere nachten langzamer groeien.
Wil je zo vroeg mogelijk beginnen en heb je een kas, folietunnel of cloche? Dan kun je al eerder dan half maart starten, omdat je de grond beschermt tegen kou.
Hoe zaai je wortelen in volle grond?
De zaadiepte is klein: stop de zaden ongeveer 0,5 tot 1 centimeter diep in de grond. Dieper is niet nodig en maakt het kiemen moeilijker. Maak met een stokje of de rand van een schepje een ondiepe groef en strooi de zaden dun uit. Gooi daarna een dun laagje zand of grond over de groef en druk licht aan.
Strooi de zaden zo dun mogelijk. Wortelzaad is klein en je zaait al snel te dicht. Hoe dunner je zaait, hoe minder werk je later hebt met uitdunnen.
Welke grond hebben wortelen nodig?
Wortelen groeien het best in losse, luchtige grond zonder stenen of harde kluiten. Als de grond te zwaar of te kleiig is, groeit de wortel moeilijk omlaag en kun je kromme of gespleten wortelen krijgen. Werk de grond goed los voor je zaait en verwijder stenen zoveel mogelijk. Voeg geen verse mest toe aan de grond voor het zaaien. Dat zorgt ervoor dat de wortel vertakt of juist veel loof maakt ten koste van de wortel zelf.
Uitdunnen: een stap die je niet mag overslaan
Wortelen hebben ruimte nodig om dik te worden. Als ze te dicht op elkaar staan, blijven ze dun en groeien ze slecht. Zodra de plantjes een paar centimeter hoog zijn, dun je ze uit. Laat uiteindelijk per plantje een ruimte van ongeveer vijf centimeter over. Dat klinkt als weinig, maar wortelen zijn smal en komen goed uit de voeten met die afstand. Trek de overtollige plantjes voorzichtig uit of knip ze af op de grond, zodat je de buren niet verstoort.
Zo zorg je voor een gespreide oogst
Wil je de hele zomer en herfst wortelen kunnen oogsten? Zaai dan meerdere keren met een paar weken tussentijd. Begin in april, zaai opnieuw in mei en eventueel nog een keer in juni. Zo heb je nooit een overvloed ineens en altijd verse wortelen beschikbaar. Dit noem je ook wel gefaseerd zaaien.
Veelgestelde vragen
Kan ik wortelen ook in augustus zaaien in volle grond?
Wortelen zaaien in augustus in volle grond is in de meeste gevallen te laat. De wortelen hebben te weinig tijd om goed uit te groeien voor het najaar. Hou het seizoen aan van half maart tot eind juli voor de beste resultaten.
Hoelang duurt het voordat wortelzaad kiemt?
Wortelzaad kiemt relatief langzaam. Afhankelijk van de grondtemperatuur duurt het meestal twee tot drie weken voor je de eerste kiempjes ziet. Bij koude grond in het vroege voorjaar kan dat langer zijn. Raak niet in paniek als het even duurt.
Moet ik wortelen na het zaaien water geven?
Ja, houd de grond na het zaaien vochtig totdat de kiempjes boven de grond staan. Droge grond is de belangrijkste reden waarom zaad niet kiemt. Geef regelmatig een beetje water, maar voorkom dat de grond drassig wordt.
Wat doe ik als mijn wortelen krom groeien?
Kromme wortelen ontstaan vaak door stenen, harde kluiten of vaste lagen in de grond. De wortel groeit om het obstakel heen. Losse, steenvrije grond is de beste oplossing. Verse mest in de grond kan ook voor vertakking zorgen, dus voeg die niet toe vlak voor het zaaien.